Toekomst

Pas op de plaats

Twee gepensioneerde schooldirecteuren (Edu Dumasy en Evert de Graaf) bepaalden in de pilotperiode  augustus 2013 t/m 2017 het beleid in samenspraak met de leerkrachten, schoolbesturen, vrijwilligers en lokale politici.  Zowel de gemeente als de schoolbesturen lieten de scholen daarbij vrij om de onderwerpen te bepalen rond de thema’s Ontmoeten en Herdenken. Het was een vorm van burgerinitiatief waarbij we aansloten bij de beleidsnota’s diversiteitsnota Gastvrij Amstelveen, kwaliteitsimpuls onderwijs en `mensen maken Amstelveen’. Naast evaluatienota’s en besprekingen leggen we aan de gemeente ook verantwoording af door in te spreken bij de raadscommissies op 16 april 2015 en 31 januari 2017.

Het vierde pilotjaar (2016 – 2017) was gepland als overgangsjaar naar een nieuwe stichting waarbij formeel het Amstelveense Indië monument nog de eindverantwoordelijke zou zijn zoals in de 3 pilotjaren daarvoor.

De oprichting van de nieuwe stichting onder voorzitterschap van Marcel Jansen – tevens voorzitter van Platform C waarin de muziekschool met andere organisaties samenwerkte – is echter niet doorgegaan door verschil van inzichten tussen de vrijwilligers van het scholenproject waarvan projectleider Edu Dumasy de woordvoerder was.

Er waren verschillen in:

  • Tempo: na meer dan een jaar was het nieuwe stichtingsbestuur o.l.v. Marcel Jansen van Platform C nog niet in staat gebleken de nieuwe stichting op te richten. Door de stroperigheid waarmee deze organisatie handelde kon niet snel worden ingespeeld op nieuwe situaties en behoeften in de samenleving. Geen enkel bestuurslid was woonachtig uit Amstelveen en was goed op de hoogte van actuele ontwikkelingen.
  • Deskundigheid en betrokkenheid: in het vier personen tellende stichtingsbestuur was wel deskundigheid op het gebied van cultuureducatie en voortgezet onderwijs, maar niet op het gebied van de geschiedenis van Amstelveen en het 1 Tweede Wereldoorlog concept over de Tweede Wereldoorlog in Nederlands-Indië en actuele oorlogen. Het verzoek om extra bestuursleden aan te stellen met deze deskundigheid werd afgewezen. Doelstelling: pas na een jaar kregen we de doelstelling van de conceptstatuten voor ogen die anders was dan de doelstelling die vanaf het begin van het project waren geformuleerd. Zo missen we daarin aandacht voor de geschiedenis van Amstelveen en de Tweede Wereldoorlogen waardoor het thema `Herdenken’ dreigde te verdwijnen.
  • Implementatie: door de traagheid en vele vergaderingen moest in 2017 de vierde Ontmoetings- en Herdenkingsdag worden uitgesteld en nu dreigde dat ook weel voor 2018. Daarmee zouden wederom leerlingen van drie scholen leereffecten worden onthouden. Aangezien met de vrijwilligers en de scholen reeds afspraken waren gemaakt en ook de schoolbesturen en Amstelveen Oranje het per se wilde laten doorgaan, was het vertrouwen tussen het nieuwe stichtingsbestuur en de achterban van vrijwilligers weg.

 

Het gevolg was dat de samenwerking werd opgezegd tussen het nieuwe stichtingsbestuur en de 40 vrijwilligers van het scholenproject Ontmoeten & (Her)denken. Daarmee moest ook de ontwikkelgroep van vijf docenten – die door de schoolbesturen werden beschikbaar gesteld – hun werkzaamheden die net opgestart waren, beëindigen. Een extra belemmering was er een nieuwe interim-burgemeester en een nieuw college van bestuur was gekomen die een ander beleid voerden dan de vertrokken burgemeester Mirjam van `t Veld.

Het ligt nu aan het nieuwe gemeentebestuur of ze nieuw beleid gaat maken en dan zullen de schoolbesturen Amstelland en Amstelwijs zich daarbij aansluiten. Met inspraakgroepen over Historisch besef zoals op 11 juli 2018  probeert het nieuwe college nu nieuwe beleidsdoelen te formuleren.

Toekomst

Met afsluiting van deze vierjarige pilotperiode zullen de zes ontwikkelde leerarrangementen met tien educatieve evenementen worden geborgd en professioneel worden uitgewerkt met 4 leerkrachten die door de 2 schoolbesturen beschikbaar worden gesteld voor een aantal uren. Door het schriftelijk uitwerken van het lesmateriaal in heemkundige leerarrangementen en te stimuleren dat de scholen zoveel mogelijk zelf die zullen uitvoeren. Daarbij kunnen de scholen altijd een beroep op ons doen. Samen met de schoolbesturen Amstelland en Amstelwijs zullen we nog nader bepalen op welke wijze we de scholen daarbij kunnen helpen. Dat kan in de vorm van lesbrieven, het toegankelijk maken van de (digitale) leskisten en het verzorgen van workshops op studiedagen of als schoolteamtrainingen zoals we in 2016 in Den Haag op een basisschool hebben gedaan.

 

Ook landelijk en in een tiental andere steden hebben herdenkingsorganisaties belangstelling getoond om dit project na te volgen aangepast aan de eigen lokale behoeften. Daarvoor hebben we een landelijke werkgroep `Ontmoeten- en (Her)denken’ opgericht die in 2015/ 2016 enkele keren bij elkaar is gekomen. Zo vindt er kruisbestuiving plaats tussen de verschillende initiatieven van betrokken vrijwilligersgroepen rond de oorlogsmonumenten. Daarbij streven we naar een mondiale benadering van de Tweede Wereldoorlog met uiteindelijk de herdenking van één Tweede Wereldoorlog. We maken dan ook deel uit van de landelijke werkgroep: 1 WO2.

Zo kunnen we door landelijke samenwerking waarbij we ook het 4-5 mei comité en het Indisch Herinneringscentrum betrekken, de ontwikkelde lokale initiatieven met elkaar delen en komen tot nieuwe vormen van herdenken in de Tweede Wereldoorlog.

 

Overleg met Indië herdenkingen in andere steden zoals Deventer, Amsterdam Zuidoost en Tilburg.

 

Start landelijke samenwerking

Sinds 2007 werken we samen met Amsterdam via de Stichting Dia en sinds 2016 met de Herdenkingsorganisaties in Stichtse Vecht (Breukelen). Het scholenproject Ontmoeten & (Her)denken wil ondanks de stagnatie proberen met de drie steden samen te werken in een regionaal verband van de Amstellanden: Amstelveen, Stichtse Vecht (Loenen aan de Vecht, Breukelen en Maarsen) en Amsterdam. Of dat lukt hangt van het nieuwe beleid af en of we elders sponsorgelden kunnen werven.

Daarvoor is een meerjarenplan ontwikkeld om:

– de heemkundige leerarrangementen van Amstelveen aan te vullen met lesbrieven en leeractiviteiten die in de twee andere steden worden ontwikkeld waarbij we denken aan westerse en oosterse esoterische levensbeschouwingen. Ook willen we in Amstelveen de Amsterdamse onderwijsprogramma’s over LHBTI proberen te realiseren.

– Hiaten in de leerstof voor de scholen in te vullen m.b.t. onderwerpen uit de Tweede Wereldoorlog en de nasleep daarvan in Europa, het Caribisch gebied en in Azië vooral in relatie tot Japan. Ook kan de Stichtse Vecht een lesbrief over Molukkers ontwikkelen.

– De bereikte educatieve leerarrangementen toe te passen in een digitale omgeving van website en Apps, Qr-codes/ layars en virtual en augmented reality.

– Het onderzoeken van nieuwe mogelijkheden om vanaf 2018 het lesprogramma van de Wereldexpress te vervangen door lessen over discriminatie gerelateerd aan de Tweede Wereldoorlog wereldwijd. Hiermee hebben we een begin hebben gemaakt op de vierde Ontmoetings- en Herdenkingsdag van 5 juli 2018 in Bovenkerk.

 

  • – Landelijk willen andere steden samenwerken en ook de Oorlogsgravenstichting heeft belangstelling om via leerarrangementen aandacht te vragen voor de nationale erevelden in Nederland (zoals Loenen en de zeven erevelden op het Indonesische eiland Java,

Op deze manier zullen we proberen de balans te bewaken tussen thema’s rond Ontmoeten en (Her)denken, tussen enerzijds de overdracht van (basis)kennis en anderzijds denkprocessen waaronder kinderfilosofie. Zo proberen we ook aan te sluiten bij bestaande lesmethoden op het gebied van wereldoriëntatie zoals de Da Vinci methode.  De scholen kunnen de leergebieden burgerschapsvorming, ontmoetingsonderwijs en levensbeschouwelijke vorming als algemene vorming (Bildung) dan op eigen wijze op maat invullen met leerarrangementen en educatieve evenementen. Dit is afhankelijk van beschikbare tijd, mogelijkheden en de visie van het team op burgerschapsvorming.